Dinh dưỡng cho bà bầu mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì & kiêng ăn gì?

Dinh dưỡng cho bà bầu mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì và kiêng ăn gì tốt cho sự phát triển của thai nhi là điều mà nhiều chị em phụ nữ thắc mắc. Việc bổ sung các dưỡng chất cần thiết trong quá trình mang thai là điều vô cùng quan trọng giúp thai nhi hình thành khỏe mạnh, tránh dị tật, đặc biệt là trong những tháng đầu của thai kì. Trong 3 tháng đầu là giai đoạn vô cùng nhạy cảm nên các bà bầu cần cận thận trong mọi việc, đặc biệt là chế độ ăn uống để tránh những hậu quả xấu có thể xảy ra. Vậy mang thai 3 tháng đầu không nên ăn gì, chế độ dinh dưỡng khi mang thai 3 tháng đầu đầy đủ nhất, mang thai 3 tháng đầu có nên uống nước mía,…..tất cả sẽ được giải đáp chi tiết trong bài viết dưới đây, mời các mẹ cùng theo dõi để có thêm nhiều kiến thức mang thai hữu ích nhé.

Hãy cùng xoso86.net tìm hiểu chế độ dinh dưỡng hàng ngày cho bà bầu chi tiết dưới đây và có cách chăm sóc sức khỏe trong thời gian mang thai hiệu quả nhé.

1. Dinh dưỡng khi mang thai 3 tháng đầu cần bổ sung

  • 1.1. Axit folic

Axit folic hay còn gọi là vitamin B9. Đậy là một loại dưỡng chất rất quan trọng với cơ thể con người, giúp tổng hợp ADN và là một trong những vi chất quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của bào thai, nhất là hệ thần kinh, đặc biệt trong giai đoạn 3 tháng đầu của thai nhi. Thiếu axit folic dễ gây khiếm khuyết ống thần kinh ở trẻ, khiến thai vô sọ, thoát vị não – màng não, hở đốt sống và làm tăng nguy cơ dị tật ở tim, chi, đường tiểu, sứt môi, hở hàm ếch…

Hiện nay Tổ chức y tế thế giới khuyến cáo mọi phụ nữ ở độ tuổi sinh đẻ nên bổ sung 400 mcg acid folic mỗi ngày nhằm giảm thiểu nguy cơ dị tật ống thần kinh ở trẻ. Ngoài ra, tùy tình trạng sức khỏe của bà bầu mà bác sĩ có thể kê toa uống viên thuốc bổ sung hoặc bổ sung trực tiếp thông qua các thực phẩm hàng ngày. Thông thường bà bầu cần khoảng 400 – 600mcg axit folic mỗi ngày.

Thực phẩm giàu axit folic: Những thực phẩm như gan, thịt gia cầm, ngũ cốc, rau xanh (màu xanh càng đậm càng tốt như rau dền, củ cải, bông cải…), đậu lima, đậu Hà Lan, đậu nành, cà rốt, cà chua, chuối, cam, chanh, bưởi… là những thực phẩm rất dồi dào axit folic mà bà bầu nên bổ sung hàng ngày.

Dinh dưỡng cho bà bầu mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì & kiêng ăn gì?

  • 1.2. Sắt

Sắt rất cần thiết cho quá trình vận chuyển ôxy và vi chất dinh dưỡng đến bào thai, hỗ trợ cho quá trình phát triển não bộ của thai nhi. Ngoài ra, sắt cũng tham gia vào quá trình cấu tạo nên enzym hệ miễn dịch, giúp tăng cường hệ miễn dịch của cơ thể. Thiếu sắt không chỉ khiến bà bầu luôn trong tình trạng mệt mỏi, khó chịu, da xanh xao… mà còn là nguyên nhân gây sinh non, thiếu cân ở trẻ sơ sinh…

Sắt có vai trò rất quan trọng với cơ thể, do đó bà bầu nên bổ sung những thực phẩm giàu sắt như: thịt bò, cải xoăn, cải bó xôi, rau dền, bánh mì nguyên hạt và ngũ cốc…

Theo các chuyên gia, để duy trì một thai kỳ khỏe mạnh, bà bầu nên chú ý bổ sung khoảng 40-60mg sắt mỗi ngày.

Dinh dưỡng/ngày  Phụ nữ bình thường  Phụ nữ mang thai 3 tháng đầu
Tổng kcal/ngày 2200 2550
Chất đạm 77g 87- 92g
Chất béo 32-35g 40-45g
Axit folic 200mcg 600mcg
Sắt 30-60 40-62mg
Canxi 700mg 1000mg
Magie 205mg 205mg
Photpho 700mg 700mg
Kẽm 8-10mg 15mg
I-ốt 150µ 200µ
Vitamin A 500mcg  800mcg
Vitamin D 10mcg 5mcg (200IU)
Vitamin E 12mg 12mg
Vitamin K 51mcg 51mcg
Vitamin C 70mg 80mg
Vitamin B1 1,2mg 1,4mg
Vitamin B2 1,1mg 1,4mg
Vitamin B3 14mg 18mg
Vitamin B6 1,3mg 1,9mg
Vitamin B9 400mg 600mcg
Vitamin B12 2,4mcg 2,6mcg

Bảng: Chế độ dinh dưỡng chuẩn cho bà bầu trong 3 tháng đầu (Theo Viện Dinh dưỡng Quốc gia)

  • 1.3. Canxi

Canxi đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố, làm chắc thêm hệ thống xương cho mẹ, đồng thời xây dựng hệ thống xương vững chắc cho thai nhi. Thiếu canxi, cơ thể người mẹ thường cảm thấy mệt mỏi, đau cơ, chuột rút… nặng hơn nữa là biểu xuất hiện các cơn co giật, biểu hiện của sự tụt canxi huyết. Thai nhi thiếu canxi sẽ bị suy dinh dưỡng ngay từ trong bụng mẹ, gây ra các dị tật về xương,còi xương bẩm sinh, thấp, lùn…

Thông thường, trong 3 tháng đầu của thai kì, nhu cầu canxi cần thiết cho cơ thể bà bầu là 800 – 1000mg và tăng dần vào các quý tiếp theo, cụ thể là quý 2 cần 1000 mg canxi và 3 tháng cuối đến khi cho con bú, lượng canxi cần cho cơ thể các bà mẹ lên tới 1500 mg.

Canxi có nhiều trong các loại hải sản như cua đồng, tôm, các loại sữa tươi như sữa bò, dê sữa bột hay từ nguồn thực vật như vừng, cà rốt…

  • 1.4. Protein

Protein có vai trò xây dựng, củng cố và thay thế các mô mới trong cơ thể, vận chuyển ô-xy trong máu, đồng thời tạo ra kháng thể cho hệ thống miễn dịch, giúp bà bầu có một thai kỳ khỏe mạnh, suôn sẻ. Bà bầu cần bổ sung hàm lượng protein khoảng 1g protein cho mỗi kg trọng lượng, tức khoảng 90g protein mỗi ngày.

Chất đạm có nhiều trong: Thịt gia cầm, cá, ngũ cốc, trứng, các loại hạt họ nhà đậu, các chế phẩm từ sữa, đậu nành, lúa mì, lúa mạch…

  • 1.5. Vitamin và khoáng chất

Các loại vitamin và khoáng chất trong rau xanh và trái cây góp phần không nhỏ để cung cấp dinh dưỡng cần thiết cho mẹ bầu. Không chỉ vậy, những thực phẩm này còn giúp mẹ loại bỏ các hiện tượng xấu như táo bón, ợ nóng, đầy hơi, sạm da, rạn da… trong quá trình mang thai.

Bà bầu cần phải tăng cường thêm rau, khoai, củ, trái cây tươi với số lượng tối thiểu là 300gr mỗi ngày. Một số loại rau xanh và trái cây mẹ bầu không nên bỏ qua là cải bó xôi, rau chân vịt, súp lơ, bắp cải, cam quýt, bưởi, táo, nho…

2. Những thực phẩm tốt cho bà bầu trong 3 tháng đầu thai kỳ

  • 2.1. Súp lơ

Vừa chứa sắt, vừa giàu folic, súp lơ là món ngon không thể thiếu trong thực đơn của mẹ. Ngoài ra, bạn cũng nên thường xuyên đổi vị với các loại rau có màu xanh như xà lách, cải bẹ xanh. Chúng cũng chứa không ít axit folic. Xà lách trộn dầu giấm là món khai vị ngon lành và là dinh dưỡng cho bà bầu 3 tháng đầu.

  • 2.2. Họ hàng nhà đậu

Đậu chứa khá nhiều protein, cần thiết cho sự phát triển mô, cơ bắp của thai nhi cũng như cung cấp năng lượng cho cơ thể mẹ bầu. Mẹ có thể dùng đậu để nấu chè, vừa dinh dưỡng, vừa dễ làm. Tuy nhiên, đừng cho quá nhiều đường nếu không muốn bị tác dụng ngược mẹ bầu nhé!

  • 2.3. Các loại quả có nhiều múi như cam, quýt, bưởi

Đây là những loại trái có hàm lượng folic cao nhất trong tất cả các loại trái cây. Hơn nữa, cam quýt còn chứa một lượng lớn vitamin C, vừa giúp hỗ trợ hấp thu sắt, vừa rất tốt cho hệ miễn dịch của cơ thể.

  • 2.4. Đậu phộng

Theo một nghiên cứu, ăn đậu phộng khi mang thai có thể làm giảm khả năng dị ứng của bé cưng sau khi sinh ra. Hơn nữa, đậu phộng cũng chứa nhiều protein và chất béo, cần thiết cho sự phát triển của thai nhi. Tuy nhiên, ăn nhiều đậu phộng cũng gây ảnh hưởng không tốt đến hệ tiêu hóa, cũng như làm bà bầu bị nóng trong người. Tốt nhất, mỗi ngày chỉ nên ăn một nhúm nhỏ đậu phộng, bầu ơi.

  • 2.5. Trứng

Không chỉ là nguồn bổ sung protein dồi dào, trứng gà là một trong số ít thực phẩm có chứa vitamin D, cần thiết cho sự phát triển xương của thai nhi.

  • 2.6. Cá hồi

Cá hồi chứa nhiều vitamin D và canxi, là một trong những loại cá an toàn nhất cho thai kỳ của bạn. Đồng thời, lượng omega 3 trong cá hồi cũng hỗ trợ quá trình hình thành và phát triển tế bào não của thai nhi.

  • 2.7. Thịt bò

Thịt bò chứa rất nhiều chất sắt, rất tốt cho sức khỏe của mẹ và bé. Tuy nhiên, bạn không nên ăn thịt bò sống vì như vậy rất nguy hiểm.

  • 2.8. Sữa chua

Sữa chua chứa nhiều vitamin D, canxi và các lợi khuẩn rất tốt cho hệ tiêu hóa của bạn. Ngoài ra, sữa chua còn giúp ngăn ngừa triệu chứng táo bón cực kỳ khó chịu trong thai kỳ.

3. Bà bầu mang thai 3 tháng đầu không nên ăn gì?

3 tháng đầu có thể coi là thời gian nguy hiểm nhất với thai kỳ. Lúc này em bé chưa hoàn toàn làm tổ chắc chắn, cơ thể người mẹ cũng chưa thích nghi với việc có mặt của bé. Chính vì vậy các bà bầu cần đặc biệt chú ý đến chế độ dinh dưỡng, một chế độ dinh dưỡng lành mạnh, khoa học sẽ giúp bé phát triển tốt, ngược lại, một chế độ dinh dưỡng nghèo nàn, không đúng cách có thể dẫn đến những ảnh hưởng nghiêm trọng cho bé như khiếm khuyết, dị tật bẩm sinh, thậm chí thai lưu, sảy thai… Dưới đây là một số thực phẩm bà bầu nên tránh trong 3 tháng đầu:

  • Thực phẩm tái sống
  • Thực phẩm nhiễm độc
  • Thực phẩm chưa tiệt trùng
  • Thực phẩm đóng gói sẵn
  • Rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích

Bà bầu cũng lưu ý, một số thực phẩm có thể gây sảy thai như: rau răm, rau sam, rau ngót, dứa, nhãn, đu đủ xanh, khoai tây mầm… Những thực phẩm này bà bầu nên kiêng tuyệt đối trong 3 tháng đầu của thai kỳ.

4. Mang thai 3 tháng đầu ăn gì tránh bị dị tật thai nhi

  • 4.1. Ăn nhiều đậu đen, măng tây, trái cây

Axit folic là một chất dinh dưỡng quan trọng trong thai kỳ, đã được chứng minh là có tác dụng làm giảm đáng kể nguy cơ dị tật bẩm sinh ở thai nhi và hỗ trợ sự phát triển bình thường của các tế bào trong cơ thể. Những phụ nữ có nguy cơ mang thai dị tật bẩm sinh, như những người dùng thuốc chống động kinh, sẽ cần một đơn thuốc chứa hàm lượng cao của acid folic.

Ngoài ra, mẹ bầu cũng có thể lựa chọn những loại thực phẩm giàu folate như đậu đen, măng tây, rau bina, trái cây và nước trái cây, đậu lăng, các loại ngũ cốc, bột mì…

  • 4.2. Thịt bò và thịt gà

Thịt bò và thịt gà là nguồn thực cung cấp sắt tuyệt vời. Ngoài ra, một số loại thực vật cũng cung cấp sắt như rau bina, đậu lăng nói riêng và các loại đậu nói chung … Tuy nhiên chất sắt từ nguồn thực vật khó hấp thu hơn từ động vật. Do đó, các bà mẹ ăn chay nên bổ sung thêm sắt từ thuốc.

  • 4.3. Ăn nhiều cá

Tiêu thụ nhiều cá trong thai kỳ rất tốt cho sự phát triển của thai nhi. Các loại cá giàu dinh dưỡng bao gồm: Cá cơm, cá da trơn, cá trích, cá hồi, cá minh thái, cá tuyết và tôm. Tuy nhiên, bạn cũng nên tránh xa một số loại cá có hàm lượng thuỷ ngân cao như cá kiếm, cá kình, cá thu và cá mập.

  • 4.4. Gia tăng chất béo có lợi

Cá hồi là nguồn cung cấp Omega-3 tuyệt vời cho thai phụ. Bên cạnh đó, quả óc chó và hạt lanh cũng chứ rất nhiều chất béo lành mạnh.

  • 4.5. Bổ sung canxi

Canxi cần thiết cho sự hình thành và phát triển xương ở thai nhi. Bởi vậy, các bà mẹ phải đảm bảo được cung cấp nguồn canxi đầy đủ trong suốt quá trình mang thai. 1000 mg canxi mỗi ngày là hàm lượng phù hợp cho các bà bầu.

  • 4.6. Ăn nhiều chất xơ

Táo bón là hiện tượng phổ biến của thai kỳ. Khi mang thai, cơ thể của người mẹ trì trệ, kể cả hệ tiêu hoá. Lời khuyên dành cho các bà mẹ là tiêu tụ thật nhiều chất xơ ( 28-30 gam mỗi ngày) và uống đủ nước để cơ thể hoạt động trơn tru nhất có thể.

  • 4.7. Nói không với bia rượu và cắt giảm caffeine

Bác sĩ Weiner – Chủ tịch Sản phụ khoa tại Đại học Kansas (Mỹ) – cho biết: “Rượu đã được chứng minh là có nguy cơ gây ra dị tật bẩm sinh cho thai nhi cũng như đe doạ đến sự phát triển trí não của trẻ. Một chút rượu có thể không ảnh hưởng nhiều đến mẹ nhưng lại là mối đe đoạ lớn với thai”. Mẹ bầu cũng nên thận trọng với caffeine, chỉ nên sử dụng một lượng nhỏ mỗi ngày để đảm bảo sức khoẻ bà mẹ và bé.

  • 4.8. Không nên ăn quá nhiều

Bà mẹ tăng cân quá nhiều trong thai kỳ có thể dẫn đến bệnh tim, béo phì và tiểu đường bẩm sinh cho thai nhi. Thực tế, thai phụ chỉ cần khoảng 300 calo mỗi ngày, vì vậy bạn nên thông minh lựa chọn thực phẩm để vừa đảm bảo đầy đủ đinh dưỡng, vừa tránh ôm đồm ăn quá nhiều.

5. Bà bầu ăn gì tránh ốm nghén trong 3 tháng đầu

Mang thai 3 tháng đầu là thời điểm hầu hết các bà bầu bị “hành hạ” bởi cơn ốm nghén. Nếu để tình trạng ốm nghén kéo dài sẽ khiến việc tăng cường cũng như hấp thụ các chất dinh dưỡng trong cơ thể trở nên khó khăn. Vì vậy, để hạn chế tình trạng ốm nghén trong thời gian này, bà bầu có thể thực hiện một số biện pháp dưới đây:

  • Nên chia thành các bữa nhỏ, ăn nhiều bữa mỗi ngày.
  • Không uống trong khi ăn, nên uống (nước, sữa, nước hoa quả…) trong thời gian chờ giữa bữa ăn này với bữa ăn khác.
  • Không sử dụng các loại thực phẩm có mùi như hành, tỏi, sả… và các loại thực phẩm nhiều dầu mỡ, đồ nướng, rán, chiên xào…
  • Các loại thực phẩm có thể giúp giảm nghén: quế, húng quế, hạt mùi, bạc hà, chanh, gừng…

Sau khi theo dõi chế độ dinh dưỡng cho bà bầu mang thai 3 tháng đầu nên ăn gì và không nên ăn gì trên đây chắc hẳn các bạn đã có thêm nhiều thông tin hữu ích, giúp cải thiện chế độ dinh dưỡng hàng ngày cho bà bầu hiệu quả, cung cấp dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển của thai nhi. Chúc các bà bầu luôn khỏe mạnh, thai nhi phát triển toàn diện mỗi ngày và hãy luôn đồng hành cùng xoso86.net để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích nhé.